FEEDBACKFORMULIER

Wij waarderen uw feedback!

FEEDBACK
Dit veld is verplicht
Dit veld is verplicht

* verplichte velden

Rianne Donders - de Leest: Brede welvaart vraagt om brede samenwerking

Rianne Donders - de Leest: Burgemeester van Roermond

De definitie van Brede Welvaart zal niet voor iedereen hetzelfde zijn; een ondernemer zal het anders definiëren dan iemand die actief is in het sociale domein. In elk geval mogen we eronder verstaan dat mensen zich welbevinden, dat je geen zorgen hebt over de dagelijkse dingen: een dak boven je hoofd, voldoende te eten, hygiëne. Als we dat bereiken, zijn we echt op weg naar een samenleving waar iedereen het beter heeft.

De afgelopen decennia kwam de autonomie van het individu centraler te staan. De keerzijde van deze belangrijke verandering is dat het algemene, brede belang ondergeschikt is geworden. Daar maak ik me zorgen over. We leven in een tijd, waarin we teruggeworpen zijn op onszelf. Niet alleen door corona, maar ook door andere ontwikkelingen die leiden tot gevoelens van onveiligheid en onzekerheid. Immers een heel stelsel van zekerheden is afgebouwd. We hebben alles veranderd: ons pensioenstelsel, het zorgstelsel, het sociale stelsel. Privatisering en marktwerking zijn overal ingevoerd, zelfs voor basisvoorzieningen als gas, elektriciteit en vervoer. Daarmee hebben we zoveel nieuwe onzekerheden gecreëerd, dat veel mensen het niet meer overzien. Dan ontstaat de neiging om de wereld klein en dichtbij te houden: je moet voor jezelf zorgen. Terwijl het zo zou moeten zijn dat we op elkaar letten. Het zou ontzettend fijn zijn als we mensen een nieuwe geborgenheid konden bieden om van daaruit naar de toekomst te kijken. Veiligheid is een basisrecht dat een voedingsbodem biedt voor groei en verdere ontwikkeling.

Iedereen is nodig

Brede Welvaart kun je niet op een smal podium bereiken, het zijn juist de verbindingen en kruispunten tussen terreinen die maken dat Brede Welvaart voor meer mensen beschikbaar komt. Om Brede Welvaart te bereiken, moet je inzetten op een hele brede samenwerking op allerlei terreinen. We moeten samen aan de slag om de goede stippen op de horizon te zetten: doelen voor de korte, de middellange en de lange termijn om de samenleving weer op gang te krijgen op een manier die ons past. Het herstel van deze crisis is niet iets van één portefeuille, één volksvertegenwoordiger. Daar heb je iedereen bij nodig: de regering, de Tweede Kamer, een provinciaal bestuur en ook een heel actief gemeentebestuur. Met alle partners die daarbij horen en de betrokkenheid van onze burgers. Als iedereen binnen zijn eigen opgave de dingen goed doet, komen we er wel.

Zorgen door corona

We weten nog niet precies welke vraagstukken door corona het meest actueel zijn. Daarom is een impactanalyse belangrijk. Dat is niet gemakkelijk omdat we nog steeds in de crisis zitten. Zichtbare meetpunten zijn werkloosheidscijfers, de faillissementsaanvragen, de leegstand in de binnensteden. De grootste vraagstukken zitten echter in de sociaaleconomische hoek: mensen die in een sociaal isolement zijn geraakt, waar de armoede groter is geworden, waar inkomens zijn weggevallen. Wat is het effect van het stilleggen van het onderwijs? Het feit dat de culturele sector grote offers heeft moeten brengen? Cultuur staat voor de verbinding tussen mensen, het verenigingsleven. Van al dit soort dingen weten we pas over een tijdje welk effect de coronacrisis heeft gehad en wat we daar als gemeente aan kunnen en moeten doen.

Verantwoordelijke overheid

De economische cijfers lijken vooralsnog nauwelijks te worden beïnvloed door de coronacrisis. Maar we maken ons zorgen over de retail en de horeca. Vooral de jonge horecabedrijven in panden met een hoge huur en zeer strikte contracten zijn uitermate kwetsbaar. We moeten er alert op zijn dat zij niet overeind gehouden worden door de verkeerde partijen, waardoor het risico op ondermijning groot wordt. Dit soort vraagstukken vereisen een langetermijnvisie en dat is volgens mij een belangrijke taak van de overheid: het hele netwerk overzien en je verantwoordelijkheid nemen. Zoals Herman Tjeenk Willink zei: ‘Het wordt tijd dat we snappen dat besturen iets anders is dan dingen regelen.’ Wat wij als bestuurders dus moeten doen is op korte termijn voorkomen dat zaken erger worden, kijken waar onze verantwoordelijkheid ligt met het oog op herstel van de stad en als iets niet bij ons thuishoort, moeten we het gesprek aangaan met de partijen die wel verantwoordelijkheid dragen. Alleen zo kan Roermond op langere termijn herstellen van deze crisis.

Collectief herstelplan

Roermond is een boeiende stad, met een prachtige historische binnenstad en een geweldige internationale ligging, een stad aan het water. Er wordt veel van deze stad gehouden, ondanks de verschillen in de stad en in de politiek. Hoewel we de afgelopen jaren veel hebben geïnvesteerd in de sociale infrastructuur, zijn er op dit gebied nog veel opgaven. We moeten gezondheid als thema blijven agenderen en het verenigingsleven stimuleren. Ook met onze retail hebben we een opgave. Om onze economie én de aantrekkelijkheid en toekomstbestendigheid van onze stad te versterken is het bijvoorbeeld nodig om verschillende huisvestingskwalificaties aan de stad toe te voegen. Het werken aan het herstel van de stad nu, in de overgang van de coronacrisis naar heropening van de samenleving, is al begonnen. De crisis kan ons helpen om het juiste gesprek te voeren met de inwoners.

Politiek

Aan het begin van de coronacrisis was de gemeenteraad eensgezind in het aannemen van de motie om het goede te doen voor de stad. Er gebeurde iets zo ingrijpends dat iedereen begreep: dit kunnen we alleen samen oplossen. Het lukt in de politiek maar zelden om honderd procent steun voor iets te krijgen. Politiek is een voortdurend zoeken naar meerderheden. De enorme diversiteit in de samenleving en de veelkleurigheid van een stad maken dat je het nooit goed kunt doen voor iedereen. Tegelijkertijd moet je zoveel mogelijk mensen betrekken, zodat je weet voor wie je de dingen doet en of je de goede dingen doet. Daarbij moet je oog houden voor de minderheid, want een volgende keer kan het zijn dat je zelf de minderheid vormt en dan wil je ook met respect behandeld worden. Wat dat betreft heeft de politiek in mijn ogen een voorbeeldfunctie. Het is de verantwoording van elke politicus om respectvol te zijn ten opzichte van de mensen, hun toekomst en geschiedenis. Grote woorden maken dat je je als politicus kunt onderscheiden, maar het heeft een prijs: het is soms kwetsend, devalueert de politiek en draagt niet per se bij aan het nemen van het beste besluit of om mensen te interesseren voor de politiek.

Opdracht

Uiteindelijk geldt voor alle bestuurslagen dat we moeten zorgen dat we met de beschikbare middelen de goede dingen doen, zodat we deze crisis en de negatieve gevolgen ervan kunnen dempen of verbeteren. Het kabinet heeft in mijn ogen de goede maatregelen genomen. Misschien is het niet allemaal vlekkeloos verlopen, maar het kabinet moest varen op een kompas dat weinig zekerheid bood. Van het nieuwe kabinet verwacht ik, ongeacht de samenstelling, een opvatting over hoe we verder moeten met Nederland, waar we onze energie op gaan richten. Heel Nederland zit te wachten op een soort perspectief: wat gaan we versterken en wat niet? We zijn geconfronteerd met een wereld die in hoog tempo verandert, waardoor we op tal van terreinen nieuwe verbindingen kunnen en moeten maken. De positieve effecten van die periode moeten we proberen vast te houden, zodat we in ons kleine land oplossingen vinden voor de belangrijke vraagstukken. Dat is hoe besturen in mijn ogen werkt: er zijn veranderingen en hoe kunnen we daarop reageren en meebewegen? Zien wat er in de samenleving gebeurt en daaruit concluderen wat je voor de toekomst belangrijk vindt.

Kruisverbanden

Eén van de goede ontwikkelingen is het thuiswerken. Mensen blijven hun werk op een goede manier doen, ook al hebben zij daarnaast bijvoorbeeld de zorg voor kinderen, thuisonderwijs of mantelzorg. We maakten minder kilometers en gebruiken de auto op een andere manier. Thuiswerken geeft mensen meer mogelijkheden in hun gezin, maar ook bij verenigingen of sportclubs. Dat is dan weer belangrijk voor de sociale cohesie en de gezondheid. Het thuiswerken heeft ook consequenties voor de faciliteiten die een kantoor nog moet bieden. Wordt dat meer een ontmoetingsplek? En wat betekent dat dan voor de huisvestingsopgave en dus voor de kantorenmarkt? Kunnen we de woningmarkt op die manier ontsluiten, zodat er minder beslag op het buitengebied nodig is? Wat betekent een dergelijke benadering voor het milieu? Al dit soort kruisverbanden zou je goed moeten bekijken en meenemen in je beleid.

Krachtige beweging

We hadden hier bijvoorbeeld ‘Come together’, waarin mensen elkaar digitaal en fysiek konden helpen. Dat ging van boodschappen halen tot cross overs waarbij bedrijven hun personeel beschikbaar stelden bijvoorbeeld voor de zorg. Dit soort acties, maar ook de crisis zelf, bracht een enorme verbondenheid met zich mee. Dat wil je behouden, want zonder onderlinge verbinding krijg je een vereenzaamde samenleving, waarin welvaart niet voor iedereen toegankelijk is. Dat vind ik ook het goede van het BEST-rapport. Op een moment waarop veel mensen nog niet wisten wat ze moesten doen, heeft de Taskforce krachtig ingezet op de maatschappelijke opgaven. Er spreekt uit dat je de vraagstukken alleen in samenwerking kunt oplossen. Inzetten op brede samenwerking verdient zo’n impuls, want je kunt pas echt een krachtige beweging zijn als je dat op een grotere schaal doet, vanuit het besef dat wat goed is voor het geheel uiteindelijk ook goed is voor de afzonderlijke partners. Hier in Midden-Limburg zijn we daarmee goed op weg. We kennen elkaar en hebben op die basis een strategische post-corona agenda geformuleerd. Het is één van de bouwstenen voor Limburg. Dit is een prachtige provincie die internationaal enorme kansen heeft, maar die we nog onvoldoende benutten. In een triple helix van onderwijs, bedrijfsleven en overheid met één gemeenschappelijk doel word je krachtig en kun je van betekenis zijn. Dat is een haalbare weg!


Limburg na de coronacrisis; werken aan brede welvaart

Neimed, Zuyd Hogeschool, Etil en ArbeidsmarktInZicht hebben het initiatief genomen voor een bijzondere uitgave, waarin onderzocht wordt welke mogelijkheden Limburgse deskundigen zien om op sociaal en/of economisch gebied sterker uit de crisis te geraken.

POWERED BY

powered by